Przedszkole Publiczne nr 64 w Szczecinie

Program adaptacyjny “Szczęśliwy przedszkolak”

„Pobyt dziecka w przedszkolu ma niewątpliwie bardzo korzystny wpływ na jego rozwój. Dziecko przebywa w naturalnym i profesjonalnie przygotowanym środowisku, co sprzyja poznawaniu i rozumieniu otoczenia i świata, nabywaniu umiejętności przez działanie, rozwojowi emocjonalnemu. Badania potwierdziły, że większość dzieci osiąga odpowiednią dojrzałość aby uczęszczać do przedszkola już w wieku 3 lat. W domu rodzice, babcie czy opiekunowie chętnie wyręczają dzieci w wykonywaniu codziennych czynności. Robią to z miłości lub nie doceniania możliwości dziecka, , a także niecierpliwości, chęci uniknięcia bałaganu.
Pójście do przedszkola to pierwszy krok do samodzielności dziecka. 

 W przedszkolu dziecko uczy się wszystkiego i ma motywację ponieważ inne dzieci już potrafią albo też się uczą przez co nabiera wiary w siebie i swoje możliwości. Uczy się też współdziałania w grupie, czego zwykle w domu nie można im zapewnić. Przedszkole spełnia także bardzo istotną funkcję osiągnięcia przez dziecko tzw. dojrzałości szkolnej polegającej minimum na próbach czytania i pisania, koncentracji w czasie prowadzonego zajęcia, poznania i stosowania obowiązujący w przedszkolu granic, odpowiedniego reagowania na polecenia, zakazy i nakazy, poznaje siłę motywacji i nagradzania, zrozumie istotę negatywnych zachowań i konsekwencji”

ZAŁOŻENIA PROGRAMOWE

Program adaptacyjny „Szczęśliwy przedszkolak” został opracowany dla potrzeb dzieci nowoprzyjętych do przedszkola i będzie wprowadzany w miesiącach: czerwiec, sierpień, wrzesień.

Program adaptacyjny oparty na wiedzy o rozwoju dziecka, określa system wzajemnych oddziaływań pedagogicznych oraz organizacyjnych przedszkola i rodziny, w celu stworzenia dzieciom lepszego startu przedszkolnego. Adaptacja jest to proces uzyskiwania równowagi między potrzebami dziecka a otoczeniem. Wymaga ona dużego zaangażowania rodziców i personelu przedszkola. Stroną inicjującą powinno być przedszkole.

Bez działań adaptacyjnych główny cel wychowania przedszkolnego nie może być zrealizowany.

Oddziaływanie przedszkola musi być skierowane na rodziców i na dziecko.

I. Cele ukierunkowane na rodziców wyznaczają następujące zadania:

  • zaplanowane działania przedadaptacyjne,
  • pozytywne nastawienie do przedszkola,
  • współpraca w realizacji programu adaptacyjnego.

 II. Cele ukierunkowane na dziecko wyznaczają następujące zadania : 

  • zapewnienie poczucia bezpieczeństwa fizycznego i psychicznego,
  • uznanie praw dziecka do zaspokajania jego potrzeb,
  • ośmielanie dziecka do nowego otoczenia, do udziału w zabawach i zajęciach, bez ciągłego myślenia o powrocie do domu.

Głównym celem programu adaptacyjnego jest ułatwienie nowoprzyjętym do przedszkola dzieciom, startu przedszkolnego poprzez wspomaganie i ukierunkowanie rozwoju dziecka w aspekcie społecznym zgodnie z jego możliwościami rozwojowymi.

Cele pośrednie:

  • ukazanie rodzicom potrzeb emocjonalnych dzieci
  • ułatwienie startu przedszkolnego dzieciom i ich rodzicom
  • obniżenie lęku dzieci przed rozstaniem z rodzicami
  • skrócenie czasu adaptacji dziecka do przedszkola
  • nawiązanie relacji z rodzicami
  • integracja ze środowiskiem przedszkolnym

Zadania przedszkola podczas realizacji programu adaptacji:

  • nawiązanie współpracy z rodziną w celu włączenia jej w przygotowanie dziecka do roli przedszkolaka;
  • ułatwienie dzieciom i rodzicom przekroczenia progu dom-przedszkole;
  • zapewnienie opieki i wspomaganie rozwoju w atmosferze akceptacji
  • i bezpieczeństwa;
  • uczenie sposobów radzenia sobie z własnymi emocjami, właściwego reagowania na przejawy emocji innych oraz kontrolowanie własnych zachowań; pomoc w budowaniu własnego “Ja” i zaspakajaniu poczucia bezpieczeństwa;
  • uczenie dzieci nawiązywania bliskiego i serdecznego kontaktu z innymi;
  • wdrażanie do samodzielności dziecka w czynnościach samoobsługowych;
  • uświadomienie rodzicom potrzeb emocjonalnych dzieci;
  • wzmacnianie dorosłych w roli rodziców;
  • integracja rodziców między sobą.

Po realizacji programu adaptacyjnego dziecko:

  • spokojnie rozstaje się z rodzicami w szatni,
  • uczestniczy w życiu grupy i tylko sporadycznie wspomina o rodzicach i o domu,
  • ma koleżanki i kolegów, z którymi lubi się bawić,
  • ma zaufanie do nauczycieli i pracowników przedszkola,
  • wie, że może zwracać się do wszystkich o pomoc,
  • wie, że może współdecydować o tym co będzie robić, w co się bawić,
  • zna podstawowe zasady współżycia w grupie,
  • rozumie, że pobyt w przedszkolu jest czasowy i zawsze kończy się powrotem do domu pod opiekę rodziców,
  • intuicyjnie wie jak przebiega rozkład dnia w przedszkolu, co po czym następuje /np. posiłek, zabawy, posiłek, leżakowanie, posiłek, zabawy, powrót do domu/,
  • wie, że jest ważne, każdy się z nim liczy,
  • wie, że musi zachowywać się tak, by było bezpieczne i inni w jego otoczeniu byli bezpieczni,
  • zna zasadę zakazu samodzielnego oddalania się od grupy.

 Formy, metody, materiały służące realizacji programu adaptacyjnego.

Rodzice dzieci nowoprzyjętych otrzymują od przedszkola zaproszenie na pierwsze spotkanie organizacyjne, które odbywa się w czerwcu po okresie rekrutacyjnym. Na pierwszym spotkaniu rodzice dowiadują się co można zrobić, by ich pociechy jak najłagodniej przeżyły stres rozstania i lekko zniosły proces adaptacyjny. Każdy z rodziców otrzymuje kartę informacyjną “Pierwsze kroki w przedszkolu” . W celu lepszego i szybszego poznania dziecka, jego upodobań i potrzeb oraz oczekiwań rodziców wobec naszej placówki, wśród rodziców rozprowadzane zostają “Ankiety informacyjne o dziecku”.
Podczas pierwszego spotkani rodzice zainteresowani programem adaptacyjnym wpisują się na listę osób chętnych do uczęszczania “w dniach adaptacyjnych”.

Program spotkania

W spotkaniach uczestniczą rodzice dzieci nowoprzyjętych, dyrektor, nauczyciele którzy będą pracować z tymi dziećmi.

  1. Poznajemy się:
    • zabawy integracyjne, zapoznanie ze zwyczajami przedszkola, przygotowaniem kadry, jej doświadczeniem i osiągnięciami w pracy z dziećmi;
  2. Poznajemy placówkę:
    • zwiedzamy przedszkole,
    • włączamy rodziców do realizacji programu adaptacyjnego.
  3. Prelekcja:
    • adaptacja dziecka trzyletniego do przedszkola,
    • trudności w przystosowaniu się.
  4. Każdy dzień w przedszkolu może być ciekawy:
    • zapoznajemy rodziców z umiejętnościami jakimi powinien wykazać się przedszkolak, z rozkładem dnia i organizacją pracy przedszkola;
  5. Organizacja pracy naszego przedszkola:
    • zapoznajemy rodzicom ze sposobem przepływu informacji w naszym przedszkolu,
    • regulaminami i uwarunkowaniami prawnymi działalności przedszkola-Statut,
    • programem wychowania przedszkolnego;
    • ulotka informacyjna o przedszkolu, podanie adresu strony internetowej placówki,
    • oferta edukacyjna,
    • ulotki informacyjne,
  6. Podsumowujemy spotkanie:
    • ankieta informacyjna o dziecku;
    • ankieta oczekiwania rodziców dotycząca kontaktów z nauczycielem
    • omówienie “dni adaptacyjnych” w przedszkolu – zaproszenie do udziału w spotkaniach.

Dni adaptacyjne;

  • spotkania odbywają się przez dwa dni po dwie godziny w ostatnim tygodniu czerwca,
  • zajęcia odbywają się w sali i na terenie ogrodu przedszkolnego.
  • W miesiącu sierpniu zapraszamy dzieci z rodzicami do ogrodu przedszkolnego.
  • W miesiącu wrześniu powtarzamy cykl czerwcowych spotkań adaptacyjnych z dziećmi.

Spotkanie I – poznajemy się :

Nauczycielka przygotowuje wizytówki dla dzieci i ich rodziców, wręcza je przychodzącym do sali. W drzwiach sali zajęć nauczycielka, wita się zarówno z rodzicami jak i z dzieckiem. Zaprasza do sali i proponuje zabawę swobodną (przewiduję ok. 10 minut zabawy dowolnej na czas schodzenia się dzieci). Następnie nauczycielka rozpoczyna przygotowane przez siebie zabawy integracyjne dzieci i rodziców. Przy dobrej organizacji i dynamice spotkanie powinno przebiegać sprawnie i nie powinno być zbyt rozciągnięte w czasie. Należy pamiętać, by na początku i na końcu spotkania nie zabrakło zabaw utrwalających imiona dzieci.

Spotkanie II – śpiewamy i tańczymy:

Przy okazji tego spotkania zapraszamy dzieci do zapoznania się z łazienką – pokazujemy gdzie umyć ręce, gdzie są toalety. Zachęcamy do samoobsługi. Następnie udajemy się do sali, gdzie odbywają się zajęcia z umuzykalnienia – na spotkanie zaprasza “Pani muzyka” (wszystkie zabawy prowadzi nauczycielka prowadząca zajęcia umuzykalniające przy akompaniamencie pianina).

Spotkanie III – bawimy się wspólnie na terenie ogrodu przedszkolnego- sierpień

  • najważniejsze w tym działaniu jest:
    • poznanie zasad bezpiecznego zachowania się i korzystania ze sprzętu ogrodowego,
    • nawiązanie bliższego kontaktu zarówno z dziećmi jak i ich rodzicami,
    • tworzenie atmosfery radości, przyjaźni, zaufania,
    • ogólne zrozumienie przez rodziców zarówno problemów, jak i planowych działań podejmowanych przez przedszkole.

Dziecko dojrzało do przedszkola gdy:

  • dobrze znosi nieobecność rodziców / zostaje pod opieką innych członków rodziny lub znajomych osób/;
  • z własnej inicjatywy oddala się od mamy, nie trzyma się jej kurczowo;
  • potrafi wykonywać proste czynności samoobsługowe w zakresie :
  • komunikowania potrzeb fizjologicznych,
  • umiejętności korzystania z papieru toaletowego,
  • umiejętności mycia rąk mydłem, wytarcia w ręcznik,
  • umiejętności samodzielnego jedzenia/ posługiwania się łyżką / a także gryzienia/,
  • samodzielnego ubierania i rozbierania się dziecka/ przynajmniej podejmowania prób/.

Jak przygotować dziecko do pobytu w przedszkolu?

Sposoby przygotowania dziecka- im więcej ich wykorzystasz tym lepiej:

  • zapoznanie z przedszkolem- oglądanie sal, ogrodu przedszkolnego, zabawek, krótki kontakt z przyszłym nauczycielem i dziećmi, omówienie planu dnia i przedszkolnych zwyczajów;
  • rozmowy o przedszkolu ze znajomym dzieckiem, które lubi chodzić do przedszkola;
  • czytanie opowiadań, których bohaterowie chodzą do przedszkola;
  • opowieści rodziców jak to było, gdy oni chodzili do przedszkola;
  • uświadomienie dziecku zalet przedszkola- wielu nowych kolegów do zabawy, dużo zabawek i zabaw, które zna nauczycielka, poznanie nowych piosenek i wierszyków;
  • wspólne z dzieckiem kupowanie kapci i worka, potrzebnych przyszłemu przedszkolaków;
  • ćwiczenie z dzieckiem czynności samoobsługowej – ubierania się, jedzenia, samodzielności podczas czynności higienicznych;
  • uczestniczenie w zebraniu rodziców dzieci nowo przyjętych do przedszkola, nawiązanie kontaktów z rodzicami dzieci podczas dni adaptacyjnych.

Dziecko powinno być przygotowywane stopniowo do roli przedszkolaka, nie róbmy wszystkiego na raz. Rozciągnijmy ten proces w czasie, aby mogło oswoić się z myślą o tym, że pójdzie do przedszkola. Rodzic nie może przebyć drogi rozwojowej za dziecko. Ono samo musi pokonywać kolejne etapy, a dorosły tylko je wspierać i wspomagać.

O czym Rodzice powinni pamiętać aby ich działania były skuteczne i stymulujące:

  • Cieszyć się i wykazywać zadowolenie z każdego przejawu samodzielności dziecka:
    • nie możemy ciągle poprawiać, strofować, że jest nie tak,
    • nadmiernie koordynować dziecięce czynności, gdyż grozi to wyuczeniem bezradności.
  • Zachować cierpliwość:
    • trzeba pochwalić dziecko za wysiłek,
    • zachęcać do wykonywania czynności, aż się uda dziecku ją wykonać.
  • Być systematycznym i konsekwentnym:
    • pomoże to między innymi w przekształceniu czynności samoobsługowych w nawyki,
    • dorosły powinien ciągle pilnować, przypominać i chwalić, gdy dziecko samo zechce zadbać o siebie.
  • Nie przeciągać pożegnania w szatni;
    • pomóż dziecku rozebrać się, pocałuj je i wyjdź.
  • Nie straszyć dziecka przedszkolem.
  • Nie zabierać dziecka do domu, kiedy płacze przy rozstaniu, jeśli zrobisz to choć jeden raz, będzie wiedziało, że łzami można wszystko wymusić.
  • Jeśli dziecko przy pożegnaniu płacze, postaraj się, żeby przez kilka dni odprowadzał je do przedszkola tata, rozstania z ojcem są mniej bolesne.
  • Nie wymuszać na dziecku, żeby zaraz po przyjściu do domu opowiadało co wydarzyło się w przedszkolu, to powoduje niepotrzebny stres.
  • Pamiętaj – żegnaj i witaj swoje dziecko zawsze uśmiechem.

ŻYCZYMY DZIECIOM, PAŃSTWU I SOBIE OWOCNEJ WSPÓŁPRACY.